Informacje ogólne

Oferta edukacyjna realizowana w Muzeum Historii Katowic to zajęcia dla dzieci i młodzieży, odkrywające przed nimi świat sztuki, historii oraz dziedzictwa regionalnego. Zajęcia dla młodszych dzieci łączą zdobywanie wiedzy z pasją tworzenia oraz rozwijają umiejętność pracy w grupie. Oferta dla młodzieży to dawka solidnej wiedzy, zaprezentowana w swobodny sposób przez specjalistów i pasjonatów z danej dziedziny.

Ważne informacje:

  • Zajęcia realizowane są od wtorku do piątku w godzinach 10:00-15:00 (najpóźniejsza godzina rozpoczęcia lekcji to 14:00).
  • Cena zajęć: 8zł/os.
  • Przewidywany czas zajęć to ok 1-1,5 godziny
  • Wszystkie zajęcia wpisują się w podstawę programową
  • Poszczególne zajęcia odbywają się w różnych oddziałach Muzeum. Informacje o miejscu realizacji zajęć znajdują się w opisach poniżej.

 

Skontaktuj się z nami:

Tel. 32 353 95 59, wew. 5

e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

 


Oferta edukacyjna Muzeum Historii Katowic
WIOSNA – LATO 2021

 

Galandy, czepce, purpurki i inne elementy stroju ludowego.
(klasy IV-VI)

Jak prezentował się kawaler w dzień odświętny, a co ubierała panna na co dzień? Dlaczego tak długo trwało założenie wianka i co z tym wszystkim ma wspólnego kilkadziesiąt szpilek do włosów? Zajęcia przybliżą uczniom zagadnienia związane z strojem ludowym; jego charakterystykę i symbolikę. Opowiemy, w jaki sposób strój zdradzał przynależność regionalną czy społeczną, ale także co mówił o stanie cywilnym osoby, która go nosiła; jak wyglądał strój paradny – na jakie okazje go zakładano, z ilu części się składał i w jakiej kolejności należało je ubierać.
Zajęcia odbywają się w Dziale Etnologii Miasta Muzeum Historii Katowic w Nikiszowcu przy ul. Rymarskiej 4

Mosz godane?
(klasy I-III, IV-VI)

Uczestnicy nauczą się wyrazów gwarowych podczas dynamicznych i kreatywnych zajęć: będą układać rozsypanki wyrazowe, dopasowywać hasło do obrazka, pracować ze słowniczkiem gwary śląskiej. Na koniec wymyślają i projektują własną grę MEMO – po śląsku.
Zajęcia odbywają się w Dziale Etnologii Miasta Muzeum Historii Katowic w Nikiszowcu przy ul. Rymarskiej 4 oraz w siedzibie głównej Muzeum Historii Katowic przy ul. Szafranka 9.

Na początku był… węgiel. Opowieść o czarnym złocie.
(klasy I – VIII)

Zajęcia odbywają się w otoczeniu obrazów artystów nieprofesjonalnych z Grupy Janowskiej. Uczestnicy zapoznają się z genezą powstania węgla kamiennego oraz jego znaczeniem w życiu codziennym i obyczajowości mieszkańców Górnego Śląska. Ponadto będą mogli zobaczyć skamieniałe części roślin z okresu Karbonu, które staną się inspiracją do stworzeniu fantastycznego lasu. W części warsztatowej dzieci będą pracować w technice frotażu, poznając również pojęcie faktury i w twórczy sposób, przy użyciu węgla i farby, stworzą odbitki (liście paproci, skrzypu).
Zajęcia odbywają się w Dział Etnologii Miasta Muzeum Historii Katowic w Nikiszowcu przy ul. Rymarskiej 4


ZAJĘCIA DLA MŁODSZYCH DZIECI – CYKL TEATRALNY (maksymalnie 6 osób)
Zajęcia odbywają się w Oddziale Teatralno-Filmowym przy ul. Kopernika 11

Maskarada
(klasy I-VIII)

Po co Batmanowi maska? Dlaczego uczestnicy Karnawału w Wenecji zakrywają twarze, i co z tym wszystkim ma wspólnego teatr?
Podczas zajęć dzieci otrzymują szablony masek, które zmieniają i dekorują za pomocą kolorowych tkanin, koralików i koronek. Pomysłowość w bogatej kolorystyce, zdobieniu oraz skupienie na detalu owocuje powstaniem małych dzieł sztuki. Ważną częścią zajęć jest etap odkrywania kontekstów historycznych i kulturowych używania masek.

Szalony Kapelusznik
(klasy I-VIII)

Czym się różni melonik od gondoliera? Czy nakrycie głowy mówi nam coś więcej niż tylko jaka jest pogoda, oraz czy możliwe jest by królik zmieścił się w eleganckim cylindrze?
Szalony Kapelusznik to zajęcia rozwijające umiejętności motoryczne oraz kształtujące poczucie estetyki. Uczestnicy, na bazie przygotowanych materiałów i dekoracji, stworzą nakrycia głowy według własnego pomysłu. To zajęcia z pogranicza teatru, kostiumografii oraz mody. Celem warsztatów jest także sięganie do niekonwencjonalnych rozwiązań oraz dodawanie odwagi w przełamywaniu barier.

Mały kostiumograf
(klasy I-VIII)

Warsztaty zabierają dzieci w barwny świat kostiumów teatralnych i filmowych oraz otwierają przed nimi kreatywny świat nieograniczonej wyobraźni.
Mając do dyspozycji rozmaite materiały, tkaniny dekoracyjne i ozdoby, dzieci tworzą własne projekty kostiumów, a praca odbywa się w atmosferze swobody wyrażania pomysłów, nietypowego myślenia i oryginalnych rozwiązań. Dzięki temu mali artyści odkrywają w sobie uzdolnienia manualne i ujawniają swoją osobowość. Celem warsztatów jest rozwijanie zdolności i wyobraźni dzieci, kształtowanie poczucia estetyki i umiejętności samodzielnej wypowiedzi artystycznej.


ZAJĘCIA TEMATYCZNE DLA DZIECI W WIEKU 6-10 LAT (grupy do 12 osób)

O tym, jak Marzaniok i Marzanna wyprowadzają zimę
16-19 marca 2021

Wśród tradycyjnych wiosennych obrzędów jest topienie Marzanny lub jej męskiego odpowiednika Marzanioka - słomianej kukły będącej symbolem zimy oraz wszelkich chorób i utrapień dręczących ludzi i zwierzęta. Marzaniok był ubrany w podarte, męskie ubranie, a Marzanna w strój kobiecy. Tam, gdzie był Marzaniok i Marzanna, dwie grupy wyruszały zazwyczaj z przeciwległych krańców wsi. Tradycyjnie korowód obchodził całą wieś, po czym udawał się poza jej granice w celu ostatecznego rozprawienia się z zimą, którą utożsamiały wspomniane kukły, co kończyło się zwykle ich utopieniem.
W trakcie zajęć dzieci poznają tradycyjne wiosenne obrzędy doroczne mające na celu przywołanie wiosny. W części warsztatowej uczestnicy lekcji w grupie wykonają własną kukłę Marzanny lub Marzanioka , którą będą mogli zabrać ze sobą, aby przepędzić zimę na dobre. Od palmy do koszyczka czyli przygotowania do Świąt Wielkanocnych, 22- 26 marca 2021
Wiosenne świętowanie koncentruje się przede wszystkim na rodzącej się do życia przyrodzie, stąd chociażby zielone gałązki i zioła w palmach. Dawniej na Śląsku wierzono, że owe palmy poświęcone w niedziele poprzedzającą Wielkanoc (w Niedzielę Palmową) służą za naturalne piorunochrony. Zapowiedzią wiosennego cyklu obrzędowego jest Środa Popielcowa – rozpoczynająca Wielki Post. Co prawda wierzenia dotyczące postu nie były zbyt urozmaicone, jednak w okresie Wielkiego Tygodnia pojawiało się dużo nakazów, których bezwzględnie należało przestrzegać
W trakcie zajęć dzieci poznają najważniejsze zwyczaje dotyczące tego szczególnego czasu, dowiedzą się skąd się wzięły i dlaczego były tak ważne dla naszych przodków, poznają również techniku zdobienia jajek, po czym wspólnie skompletujemy koszyczek wielkanocny. W części warsztatowej uczestnicy przygotują własne dekoracje świąteczne.

Od palmy do koszyczka czyli przygotowania do Świąt Wielkanocnych
22-26 marca 2021

Wiosenne świętowanie koncentruje się przede wszystkim na rodzącej się do życia przyrodzie, stąd chociażby zielone gałązki i zioła w palmach. Dawniej na Śląsku wierzono, że owe palmy poświęcone w niedziele poprzedzającą Wielkanoc (w Niedzielę Palmową) służą za naturalne piorunochrony. Zapowiedzią wiosennego cyklu obrzędowego jest Środa Popielcowa – rozpoczynająca Wielki Post. Co prawda wierzenia dotyczące postu nie były zbyt urozmaicone, jednak w okresie Wielkiego Tygodnia pojawiało się dużo nakazów, których bezwzględnie należało przestrzegać
W trakcie zajęć dzieci poznają najważniejsze zwyczaje dotyczące tego szczególnego czasu, dowiedzą się skąd się wzięły i dlaczego były tak ważne dla naszych przodków, poznają również techniku zdobienia jajek. W części warsztatowej uczestnicy przygotują własne dekoracje świąteczne.

Czyj moj najpiękniejszy? O zwyczaju stawiania moja
27–30 kwietnia 2021

Szczególnym powitaniem wiosny był obrzęd zwany „stawianie moja” – czyli ustrojonych tasiemkami, wstążkami, bibułkami drzewek iglastych lub liściastych na wysokich, okorowanych żerdziach. Moje stawiano w nocy z 30 kwietnia na 1 maja, początkowo przy domach ważniejszych osób we wsi (przed domem właściciela wsi, sołtysa, proboszcza, przy karczmie, na najważniejszym placu we wsi) oraz pod oknami domów zamieszkałych przez panny. Dziewczętom, które nie cieszyły się powodzeniem u chłopców stawiano nieozdobioną żerdź. Moja trzeba było pilnować, aby nie został wykradziony przez mieszkańców sąsiednich wsi. Wówczas należało taki mój wykupić.
Zwyczaj ten był znany na Śląsku, na Orawie i Spiszu. Do jego zaniknięcia przyczyniły się zakazy administracyjne ścinania drzew w lasach. Obecnie obserwuje się powrót do tej tradycji.
Uczestnicy zajęć zilustrują własnego moja przy użyciu różnych technik plastycznych.

Hej Jana, Jan bandziemy chwolić – w poszukiwaniu kwiatu paproci…
18–21 czerwca 2021

Letnie zrównanie dnia z nocą związane było z magiczną atmosferą. Tego dnia niezwykła aktywnością wykazywały się siły nadprzyrodzone, stąd też zapewne w demonologii śląskiej odnajdziemy zespół wierzeń i praktyk mających chronić nas podczas nocy świętojańskiej przed czarownicami. Palono wówczas wielkie ogniska (skok przez ognisko stanowił publiczne wyznanie miłości), a wianki wyplatane z dziewięciorga ziół służyły do wróżb o charakterze matrymonialnym (szczególne znaczenia miał rozmaryn według wierzeń symbol wierności), poszukiwano również owianego legendami kwiatu paproci, którego strzec miały świetliki.
Podczas zajęć opowiemy o magii najkrótszej nocy w roku nazywanej dawniej świętem zakochanych, dodatkowo uczestnicy warsztatów poznają sekrety wybranych ziół oraz dowiedzą się w jakim celu wyplatano z nich wianki. Dzieci dowiedzą się także jak nasi przodkowie robili słodycze i z czego wyrabiano czekoladę. W części warsztatowej uczestnicy zrobią fantastyczny kwiat paproci.


ZAJĘCIA DLA MŁODZIEŻY – SZTUKA (maksymalnie 12 osób)

Spotkanie ze sztuką na wnętrzach mieszczańskich. Witraż / warsztaty
(klasy IV-VIII)

Uczestnicy będą mieć możliwość obejrzenia z bliska oryginalnych „obrazów samoświecących” – witraży, zdobiących kamienicę mieszczańską, odkryć tajniki warsztatu szklarskiego, dowiedzieć się do czego służyły kartony oraz jaka jest rola witraży w przestrzeni sakralnej i świeckiej. W drugiej części zajęć uczestnicy stworzą własne witraże.
Zajęcia odbywają się w siedzibie głównej Muzeum Historii Katowic przy ul. Szafranka 9.


ZAJĘCIA DLA MŁODZIEŻY – HISTORIA (maksymalnie 19 osób)

Między wojnami – Katowice stolicą województwa Śląskiego
(klasy VII-VIII i szkoły ponadpodstawowe)

Po podziale Górnego Śląska w 1922 r. Katowice znalazły się w Polsce, podczas gdy inne duże miasta – Bytom i Gliwice – pozostały po stronie niemieckiej. Naturalną konsekwencją był wybór Katowic na stolicę autonomicznego Województwa Śląskiego. Podczas lekcji uczniowie dowiedzą się m.in. z czym wiązał się awans Katowic, jakie instytucje znalazły tutaj swoje miejsce, jak rozwinęło się miasto w tym okresie.
Zajęcia odbywają się w siedzibie głównej Muzeum Historii Katowic przy ul. Szafranka 9.

Droga Katowic do Niepodległej Polski – okres powstań i plebiscytu
(klasy IV-VIII, szkoły ponadpodstawowe)

Powstania śląskie i plebiscyt stanowią jeden z najważniejszych momentów w historii Śląska i odradzającej się Polski. Uczniowie szkoły podstawowej poznają główne wydarzenia i miejsca związane z walkami niepodległościowymi na terenie Katowic, zaś młodzież szkół średnich zapozna się z przyczynami, przebiegiem i skutkami wybuchu powstań i plebiscytu na terenie Śląska i Katowic.
Zajęcia odbywają się w siedzibie głównej Muzeum Historii Katowic przy ul. Szafranka 9.

W okupowanym mieście – Katowice 1939-1945
(klasy IV-VIII i szkoły ponadpodstawowe)

Czas II wojny światowej to jeden z najmroczniejszych okresów naszej historii. Zajęcia mają na celu przybliżenie go uczniom na przykładzie miasta, które jest im znane. Na lekcji przedstawione zostaną kwestie m.in. obrony Katowic we wrześniu 1939 r., przywracania „niemieckiego charakteru” miejscowości, roli miasta jako głównego ośrodka administracji na Górnym Śląsku oraz represji wobec polskich mieszkańców i ich życia codziennego.
Zajęcia odbywają się w siedzibie głównej Muzeum Historii Katowic przy ul. Szafranka 9.


ŚLADAMI ARCHITEKTURY DREWNIANEJ (maksymalnie 12 osób)

Zwiedzanie kościoła św. Michała Archanioła
(klasy IV-VIII, szkoły ponadpodstawowe)

Drewniany kościół św. Michała Archanioła, leżący w Parku im. T. Kościuszki w Katowicach jest najstarszą budowlą sakralną na terenie miasta. Wybudowany najprawdopodobniej w początkach XVI wieku w Syryni w powiecie wodzisławskim, w 1938 roku został przeniesiony do Katowic, a od 1997 znajduje się pod opieką Muzeum Historii Katowic. Kościół jest otwarty dla gości tylko podczas niedzielnych mszy świętych, dlatego zajęcia edukacyjne, prowadzone na jego terenie przez pracowników Muzeum, stanowią niepowtarzalną okazję do zapoznania się z sakralną architekturą regionu. Podczas oprowadzania uczestnicy poznają dzieje kościoła, szczegóły jego architektury, historię zabytków znajdujących się we wnętrzu świątyni oraz jej otoczenie.
Kościół znajduje się na Szlaku Architektury Drewnianej Województwa Śląskiego.
Zajęcia odbywają się w kościele św. Michała Archanioła przy ul. Kościuszki 112.