N

 

NAPRZÓD-BUDOWLANI DABRÓWKA MAŁA, KS, zał. 28 VIII 1947 z połączenia klubów: ►Budowlani Dąbrówka Mała i ►Naprzód Szopienice. Prowadził sekcje: piłki nożnej i kobiecą. Funkcję prezesa sprawował Jan Długaj, a sekretarza Jan Olszański.
APK, zesp. Okręgowy Związek Piłki Nożnej Katowice, sygn. 85.

NAPRZÓD JANÓW, KS, powstał w 1948 w wyniku fuzji RKS Janów (zał. 1945) i Górniczego Związkowego Klubu Sportowego Janów (zał. 1947); pod nazwą Górniczego Związkowego KS N.J.; wchłonął RKS ►Siła Giszowiec i Górniczy Związkowy Klub Sportowy ►Katowiczanka w Zawodziu; przekształcił się w Koło Sportowe nr 1 ►„Górnik” przy KWK „Wieczorek” (1950– 1956); do połowy l. 50. występował dla celów statystycznych pod 3 różnymi nazwami jednocześnie: KS ►Górnik Szopienice, KS Górnik Giszowiec; GKS N. J. (1957–1997) sekcje: ►badminton (1982 – l. 90. XX w.), ►boks (1953–1956), ►gimnastyka sportowa (1949–1955), gry sportowe – ►koszykówka i ►siatkówka (pierwsza połowa l. 50. XX w.), ►hokej na lodzie (1948–1997), ►kajakarstwo (1948 – l. 90. XX w.), ►łyżwiarstwo figurowe (1965 – po 1993), ►piłka wodna (1948–1975), ►piłka nożna (1948–1997), ►piłka ręczna (1951 – po 1952) ►pływanie (1949–1978), ►sport motocyklowy (1948–1955), ►tenis stołowy (1949 – pierwsza połowa l. 50. XX w); działacze, trenerzy: Henryk Domagała, Bernard Gałuszka, Walter Gansiniec, Teodor Kobiela, Eugeniusz Kurek, Jerzy Rabsztyn, Jan Różański;; osiągnięcia: II liga (1983–1994) w badmintonie, I liga (1962–1997) w hokeju na lodzie; 52 (20–19–13) medale MP; w tym 16 (0–7–9) w hokeju na lodzie, 25 (13–9–3) w łyżwiarstwie figurowym; 11 (7–3–1) w pływaniu; sportowcy: 1 olimpijczyk w pływaniu (P. Dłucik), kilkunastu olimpijczyków i uczestników MŚ w hokeju na lodzie, m.in.: J. Adamiec, K. Bujar, S. Gonera, A. Hanisz , H. Janiszewski, J. Kasperczyk., P. Kwasigroch, A. Pacula, L. i Z. Synowcowie, H. Wojtynek, P. Zdunek; reprezentanci Polski w łyżwiarstwie figurowym: H. Chwila, G. Dudek, M. Gawłowska, M. Kotyrba, J. Poremska, P. Sczypa, T. Skrzek; N.J. był spadkobiercą tradycji sportowych przedwojennych ►Nikiszowca i ►Giszowca.
W. Zieleśkiewicz: Historia polskiego hokeja. Krynica-Zdrój 2006; W. Zieleśkiewicz: Encyklopedia sportów zimowych. Warszawa 2002; J. Tofilska: Katowice-Nikiszowiec. Miejsce, ludzie, historia. Katowice 2007; W. Klimontowicz: Sport pływacki Górnego Śląska. Katowice 1998; A. Steuer: Górnicze kluby i koła sportowe; w Katowicach w latach 1945–1989. W: Tradycje i dziedzictwo górnicze na obszarze Katowic. Katowice 2010.

NAPRZÓD MURCKI, RKS, zał. 22 I 1932, ukonstytuowany 7 II 1932; 30 członków (1932), sekcje: piąstkówki, piłki nożnej, piłki ręcznej; ostatnie wzmianki w 1934; działacze: Klemens Szeliga, Franciszek Miśko, Edward Franz.
A. Steuer: Ruch sportowy w województwie śląskim 1922–1939. Opole 2008; „Gazeta Robotnicza” 1932, nr 13.

NAPRZÓD SZOPIENICE, RKS, zał. ok. 1934, reaktywowany 27 VII 1946. W 1948 połączył się z KS ►Atom Katowice II i występował jako „Atom–Naprzód” Katowice. Prowadził sekcję piłki nożnej;w l. 1938–1939 grał w klasie A.
APK, zesp. Okręg Śląski Polskiego Związku Piłki Nożnej Katowice, sygn. 43; A. Steuer: Kultura fizyczna. W: Katowice. Środowisko, dzieje, kultura, język i społeczeństwo. Red. A. Barciak, E. Chojecka, S. Fertacz. T. 1. Katowice 2012; A. Steuer: Ruch sportowy w województwie śląskim 1922–1939. Opole 2008; „Siedem Groszy” 1938, nr 95.

NAPRZÓD „1912” ZAŁĘŻE (także KS „Naprzód 1912” Katowice III), jednosekcyjny klub piłkarski (wg relacji Pawła Chrószcza, jednostka pierwotnie miała być piłkarskim oddziałem ►TG „Sokół” Załęże. Od 1920 należał do ►Katowickiego Okręgu Górnośląskiego Związku Piłki Nożnej; w 1923 połączył się z ►Spiel Freudenschaft Załęże. W 1939 liczył 363 członków. W 1937 powstała sekcja lekkoatletyczna. Prezesi: Antoni Potyka (1923), Franciszek Spyra (1928–1931), Ludwik Przystolik (1938–1939). Działacz: Jan Laband. Osiągnięcia: występy drużyny piłki nożnej w rozgrywkach klasy A. W 1939 został zlikwidowany, w 1952 wykreślony z rejestru przez władze wojewódzkie. Korzystał z boiska „robotniczego” (Arbeiter Sport Platz) przy ul. Wojciechowskiego (pogranicze Załęża i Katowic), które później użytkował KS „Baildon” Katowice (ob. obiekty: Punkt 44, Multikino).
A. Steuer: Ruch sportowy w Katowicach-Załężu (1895–1998). W: „Kronika Katowic”. T. 8. Katowice 1999; M. Bulsa: Ulice i place Katowic. Katowice 2012.

NARCIARSKA TURYSTYKA, dziedzina ►turystyki w Katowicach; pierwsze jej struktury powstały w l. 20. XX w. w ►Harcerskim Klubie Narciarskim (1925), Oddziale Górnośląskim ►Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego (1927); ►Śląski Klub Narciarski w Katowicach (1928–1939) był potentatem w tej dziedzinie w województwie śląskim (1,5 tys. odznak), odegrał istotną rolę przy zagospodarowaniu turystycznym Beskidów; przyczyniła się do tego polityka wojewody Michała Grażyńskiego (np. uruchomienie linii kolejowej do Wisły-Głębce). Po II wojnie światowej n.t. rozwijała się nadal, ale bez rozmachu, którym imponowała w okresie międzywojennym. Jej strukturami były m.in.: Polskie Towarzystwo Tatrzańskie (1945–1950), Klub Turystyki Górskiej i Narciarskiej ►Wierchy (1960–1962) i Okręgowa Komisja Turystyki Górskiej i Narciarstwa (1956) – prezes Tytus Szlompek (1962) – przy Zarządzie Wojewódzkim ►Polskiego Towarzystwa Turystyczno-Krajoznawczego – 14 oddziałów z 338 sekcjami n.t., 33 tys. narciarzy t.; organizacja rajdów narciarskich w Beskidach; z zakładowych sekcji n.t. za najsilniejszą uchodziła struktura przy ►Kole PTTK Huty „Baildon”; opiekę nad bazą n.t. sprawował Zarząd Urządzeń Turystycznych; aktualnie w PTTK w Warszawie zarejestrowanych jest 22 przewodników n.t. (2011) zamieszkujących w Katowicach; działacze: Adam Kocur, Tadeusz Kupczyński, Jan Lipowczan, Kornel Kluzik.
APK, zesp. Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej Urząd Spraw Wewnętrznych, sygn. 73; E. Wieczorek: Szkice z dziejów turystyki. Katowice 2007; Polskie Towarzystwo Turystyczno-Krajoznawcze w województwie katowickim 1945–1975.

NARCIARSTWO, dyscyplina ►sportu, ►turystyki (zob. ►narciarska turystyka) i rekreacji ruchowej, spopularyzowana przez elity miejskie i wojewódzkie Katowic; pomimo znacznego oddalenia (ok. 80 – 90 km), od terenów górskich, po wybudowaniu dogodnych połączeń komunikacyjnych i stworzeniu odpowiedniej bazy narciarskiej, Katowice już w okresie międzywojennym stały się – zarówno pod względem organizacyjnym, jak i sportowym – potentatem w n. w Polsce. Działanie ukierunkowane na młodzież, w tym również szkolną, zapoczątkowało (1923) ►Górnośląskie Towarzystwo Narciarzy; czas kryzysu i hiperinflacji uniemożliwiał jednak uzyskanie satysfakcjonujących wyników; aktywność władz samorządowych po 1926 przyniosła trwałe osiągnięcia organizacyjne, związane z powstaniem Harcerskiego Klubu Narciarskiego (1925) i sekcji n. ►Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego); scalonych następnie w ►Śląski Klub Narciarski (5 X 1928), protoplastę największej w Polsce organizacji sportowej obejmującej zasięgiem (co było istotne dla dokonujących się procesów integracyjnych) cały teren województwa śląskiego (Beskidy, Rybnik, Chorzów, Siemianowice) oraz Zagłębie Dąbrowskie, wykraczającej poza granicę państwa (Bytom), przyczynił się do integracji cieszyńskiej i górnośląskiej części województwa śląskiego. N. – ulubiony sport polskich elit miejskich – było przez nie propagowane wśród góralskiej ludności beskidzkiej, stanowiło zaporę dla ekspansji organizacji niemieckich w Beskidach, w tym powstałych w Katowicach sekcji (►Schlesische Wintersport Verein). Uznane za instrument wychowania fizycznego młodzieży szkół średnich, znalazło się m.in. w programach działalności ►Stowarzyszenia Młodzieży Szkolnej, ►Oddziałów Młodzieży Powstańczej i ►Międzyszkolnego Klubu Sportowego; popularyzatorską rolę odegrała prasa; na zdrowotne walory wskazywał na jej łamach Stefan Kisieliński; w efekcie na terenie Katowic prowadziło działalność (1923–1939) 18 jednostek przy klubach sportowych, organizacjach młodzieżowych i paramilitarnych; centralą dla nich był Śląsko-Małopolski Okręg Polskiego Związku Narciarskiego (1931–1935), Śląski (VI) Okręg Polskiego Związku Narciarskiego (1935–1939), które kładły nacisk głównie na biegi narciarskie i stworzenie odpowiedniej bazy w Beskidach dla skoków narciarskich i kombinacji norweskiej, sekcje n. istniały także w stowarzyszeniach niemieckich; do czołowych działaczy n. należeli: Adam Kocur, Tadeusz Kupczyński, Jan Lipowczan, z których wielu zginęło w czasie II wojny światowej, m.in. Kornel Legierski.
N. odrodziło się w 1946 w przedwojennych strukturach, z których najsilniejszą nadal był Śląski Klub Narciarski; po jego likwidacji, w l. 50. XX w., czołowym stał się Śląski Klub Sportowy ►Górnik Katowice przy Zakładach Drzewnych Przemysłu Węglowego, dysponował on bazą – obiektami w Goleszowie, które z kolei w latach 1964–1968 przejęła sekcja narciarska ►GKS Katowice. Przekazanie tych obiektów ROW-owi Rybnik oraz reforma administracyjna kraju (1975) przerwały rozwój n. wyczynowego w Katowicach, nastąpił natomiast rozwój imprez masowych, m.in. cykl zawodów o paterę „Trybuny Robotniczej”; działacze: Jerzy Wykrota, Zygmunt Bośniacki, Jan Haratyk, Mieczysław Kozdruń. Do odrodzenia n. wyczynowego w l. 90. XX w. w Katowicach przyczyniła się sekcja ►AZS AWF Katowice, a tradycje okresu międzywojennego zostały wzbogacone o n. alpejskie. Centralami n. w Katowicach w okresie powojennym były Sekcja N. ►Wojewódzkiego Komitetu Kultury Fizycznej (1950–1956) i ►Śląski Związek Narciarski (1957 – nadal). Osiągnięcia międzynarodowe katowickich narciarzy związane są wyłącznie z działalnością sekcji przy AZS AWF Katowice (2003–2011), a z grona 9 sportowców gwiazdą pierwszej wielkości, najbardziej utytułowaną jest Justyna Kowalczyk (ur. 19 I 1983 w Limanowej), absolwentka ►Akademii Wychowania Fizycznego w Katowicach, wpisana do „Księgi Honorowych Obywateli Miasta” (2010), której medale stanowią sto procent dorobku narciarzy katowickich w IO oraz MŚ. J. Kowalczyk to pięciokrotna medalistka IO (2–1–2), ośmiokrotna medalistka MŚ (2–3–3) i sześciokrotna medalistka U (4–1–1), czterokrotna zdobywczyni Pucharu Świata (Kryształowej kuli). Łączny bilans międzynarodowych występów narciarzy katowickich to 5 (2–1–2) medali IO (2006–2014), 8 (2–3–3) medali MŚ (2009–2015), 16 (4–9–3) medali U (1995–2011). Pierwszymi sukcesami w MP były medale: brązowy w sztafecie 4 x 10 km Śląskiego Klubu Narciarskiego (1936) i złoty medal w biegu na 50 km Jana Czepczora (1938). Dorobek: 5 (2–1–2) medali IO (2006-10); 8 (2–3–3) medali MŚ (2009–2015); 20 (4–11–5) medali U (1995–2011) wywalczonych przez 9 zawodników z AZS AWF Katowice; 244 (106–75–63) medale MP (1936–2012) zdobyte przez 43 sportowców w konkurencjach indywidualnych i drużynowych z 3 klubów: AZS AWF Katowice – 236 (103–73–60), Górnika Katowice – 2 (1–1–0) i Śląskiego Klubu Narciarskiego Katowice 6 (2–1–3).
A. Steuer: Ruch sportowy w województwie śląskim 1922–1939. Opole 2008; W. Zieleśkiewicz: Encyklopedia sportów zimowych. Warszawa 2002; A. Steuer: Górnicze kluby sportowe w Katowicach w latach 1945–1989. W: Tradycje i dziedzictwo górnicze na obszarze Katowic z perspektywy XXI wieku. Katowice 2009.

Imię i nazwiskoKlubKonkurencjaRokMiejsce
Franciszek Fedor, Jan Haratyk, Jan Legierski, Józef Matuszny, Jerzy Krzok Śląski Klub Narciarski sztafeta 5 x 10 km 1934 3
Józef Sikora, Jan Haratyk, Jan Czepczor, Franciszek Fedor Śląski Klub Narciarski sztafeta 4 x 10 km 1936 3
Jan Czepczor Śląski Klub Narciarski 50 km 1937 1
Jan Legierski Śląski Klub Narciarski kombinacja 1938 2
Jan Matuszny Śląski Klub Narciarski 18 km 1939 1
Józef Sikora II, Józef Matuszny, Jan Czepczor, Jan Wawrzacz Śląski Klub Narciarski sztafeta 4 x 10 km 1939 3
Jan Matuszny Śląski Klub Narciarski 18 km 1946 2
Frost, Holeksa, Haratyk, Dąbrowski Śląski Klub Narciarski sztafeta 4 x 10 km 1948 2
Erwin Fiedor Górnik Katowice kombinacja 1964 1
Jan Legierski Górnik Katowice kombinacja 1964 2
Krzysztof Wańczyk AZS AWF Katowice bieg na 30 km 1995 2
Krzysztof Wańczyk AZS AWF Katowice bieg na 50 km 1996 1
Henryk Gazurek AZS AWF Katowice bieg na 50 km 1996 2
Janusz Krężelok AZS AWF Katowice bieg na 30 km 1997 1
Krzysztof Wańczyk AZS AWF Katowice bieg na 10 km 1997 1
Krzysztof Wańczyk AZS AWF Katowice bieg na 30 km 1997 2
Janusz Krężelok AZS AWF Katowice bieg na 15 km 1997 2
Krzysztof Wańczyk AZS AWF Katowice bieg na 15 km 1997 2
Janusz Krężelok AZS AWF Katowice bieg na 10 km 1997 2
Henryk Gazurek AZS AWF Katowice bieg na 30 km 1997 3
Henryk Gazurek AZS AWF Katowice bieg na 15 km 1997 3
Henryk Gazurek AZS AWF Katowice bieg na 10 km 1997 3
Janusz Krężelok AZS AWF Katowice bieg na 50 km 1998 1
Krzysztof Wańczyk AZS AWF Katowice bieg na 50 km 1998 2
Janusz Krężelok AZS AWF Katowice bieg na 50 km 1999 1
Piotr Bryja AZS AWF Katowice bieg na 50 km 1999 2
Janusz Krężelok AZS AWF Katowice bieg na 15 km 1999 3
Eliza Surdyka AZS AWF Katowice bieg na 5 km 2000 1
Janusz Krężelok AZS AWF Katowice bieg na 10 km 2000 1
Aleksandra Wróbel, Eliza Surdyka, Katarzyna Gębala AZS AWF Katowice sztafeta 4 x5 km 2000 1
Adam Kwak, Piotr Bryja, Janusz Krężelok AZS AWF Katowice sztafeta 3 x 10 km 2000 1
Katarzyna Gębala AZS AWF Katowice bieg na 10 km 2000 2
Janusz Krężelok AZS AWF Katowice bieg na 50 km 2000 2
Eliza Surdyka AZS AWF Katowice bieg na 15 km 2000 3
Piotr Bryja AZS AWF Katowice bieg na 30 km 2000 3
Tomasz Kałużny AZS AWF Katowice bieg na b50 km 2001 1
Liliana Podżorska, Aleksandra Wróbel, Eliza Surdyka AZS AWF Katowice sztafeta 3 x 5 km 2001 1
Dorota Dziadkowiec AZS AWF Katowice bieg na 41 km 2001 1
Dorota Dziadkowiec AZS AWF Katowice bieg na 41 km 2001 1
Tomasz Kałużny AZS AWF Katowice bieg na 20 km 2001 1
Janusz Krężelok AZS AWF Katowice sprint 2001 1
Janusz Krężelok AZS AWF Katowice bieg na 15 km stylem klasycznym 2001 1
Janusz Krężelok AZS AWF Katowice bieg na 30 km stylem dowolnym 2001 1
Eliza Surdyka AZS AWF Katowice bieg na 10 km klas 2001 1
Tomasz Kałużny AZS AWF Katowice bieg na 30 km 2001 2
Janusz Krężelok AZS AWF Katowice bieg na 50 km 2001 2
Janusz Krężelok AZS AWF Katowice bieg na 20 km stylem dowolnym 2001 2
Eliza Surdyka AZS AWF Katowice bieg na 15 km dow 2001 2
Dorota Dziadkowiec AZS AWF Katowice sprint 2001 3
Dorota Dziadkowiec AZS AWF Katowice bieg na 10 km stylem klasycznym 2001 3
Dorota Dziadkowiec AZS AWF Katowice bieg na 10 km stylem łyżwowym 2001 3
Dorota Dziadkowiec AZS AWF Katowice bieg na 15 km stylem dowolnym 2001 3
Dorota Dziadkowiec AZS AWF Katowice bieg na 15 km 2001 3
Tomasz Kałużny AZS AWF Katowice bieg na 15 km 2001 3
Magdalena Oleksiak AZS AWF Katowice bieg na 41 km 2001 3
Janusz Krężelok AZS AWF Katowice sprint 2002 1
Tomasz Kałużny AZS AWF Katowice bieg na 10 km 2002 1
Tomasz Kałużny AZS AWF Katowice bieg na 30 km 2002 1
Tomasz Kałużny AZS AWF Katowice sprint 2002 2
Adam Kwak AZS AWF Katowice bieg na 30 km 2002 2
Tomasz Kałużny AZS AWF Katowice skoki K-120 2002 2
Dorota Dziadkowiec AZS AWF Katowice bieg na 10 km 2002 2
Dorota Dziadkowiec AZS AWF Katowice bieg na 5 km 2002 2
Marcin Roszkowski AZS AWF Katowice sprint 2002 3
Adam Kwak AZS AWF Katowice bieg na 10 km 2002 3
Adam Kwak AZS AWF Katowice bieg na 15 km 2002 3
Dorota Dziadkowiec AZS AWF Katowice bieg na 15 km 2002 3
Janusz Krężelok AZS AWF Katowice sprint 2003 1
Tomasz Kałużny AZS AWF Katowice bieg na 10 km 2003 1
Tomasz Kałużny AZS AWF Katowice bieg na 30 km 2003 1
Justyna Kowalczyk AZS AWF Katowice sprint 2003 1
Justyna Kowalczyk AZS AWF Katowice bieg na 5 km 2003 1
Justyna Kowalczyk AZS AWF Katowice bieg na 15 km 2003 1
Dorota Dziadkowiec AZS AWF Katowice bieg na 25 km 2003 1
Janusz Krężelok AZS AWF Katowice bieg na 10 km 2003 2
Andrzej Michalak AZS AWF Katowice bieg na 30 km 2003 2
Andrzej Michalak AZS AWF Katowice bieg na 50 km 2003 2
Piotr Kocoń AZS AWF Katowice bieg na 10 km 2003 3
Dorota Dziadkowiec AZS AWF Katowice bieg na 5 km 2003 3
Dorota Dziadkowiec AZS AWF Katowice bieg na 15 km 2003 3
Daniel Bachleda AZS AWF Katowice kombinacja igielit 2003 3
Justyna Kowalczyk AZS AWF Katowice sprint 2004 1
Justyna Kowalczyk AZS AWF Katowice bieg na 5 km 2004 1
Krystian Długopolski, Maciej Maciusiak, Tomasz Pochwała, Tomisław Tajner AZS AWF Katowice skoki drużynowo 2004 1
Maciej Kreczmer AZS AWF Katowice sprint 2004 1
Maciej Kreczmer AZS AWF Katowice sprint stylem dowolnym 2004 1
Piotr Kocoń AZS AWF Katowice sprint stylem dowolnym 2004 2
Piotr Kocoń AZS AWF Katowice sprint 2004 3
Dorota Dziadkowiec AZS AWF Katowice bieg na 5 km 2004 3
Dorota Dziadkowiec AZS AWF Katowice sprint 2004 3
Justyna Kowalczyk AZS AWF Katowice sprint 2005 1
Justyna Kowalczyk AZS AWF Katowice bieg na 5 km 2005 1
Kornelia Marek AZS AWF Katowice bieg na 15 km 2005 1
Kornelia Marek, Agnieszka Szymańczak, Weronika Przyczynek, Justyna Kowalczyk AZS AWF Katowice sztafeta 4 x 5 km 2005 1
Janusz Krężelok AZS AWF Katowice sprint 2005 1
Agnieszka Szymańczak AZS AWF Katowice sprint 2005 2
Weronika Przyczynek AZS AWF Katowice bieg na 15 km 2005 2
Krystian Długopolski AZS AWF Katowice skoki 2005 2
Krystian Długopolski, Marcin Bachleda, Tomasz Pochwała, Tomisław Tajner AZS AWF Katowice skoki drużynowo 2005 2
Maciej Kreczmer AZS AWF Katowice sprint 2005 2
Agnieszka Szymańczak AZS AWF Katowice bieg na 5 km 2005 3
Kornelia Marek AZS AWF Katowice sprint 2005 3
Piotr Kocoń AZS AWF Katowice sprint 2005 3
Wojciech Zagórski AZS AWF Katowice supergigant 2006 1
Michał Kałwa AZS AWF Katowice slalom 2006 1
Michał Kałwa AZS AWF Katowice slalom gigant 2006 1
Justyna Kowalczyk AZS AWF Katowice sprint 2006 1
Janusz Krężelok AZS AWF Katowice sprint 2006 1
Sylwia Jaśkowiec AZS AWF Katowice bieg na 5 km 2006 1
Janusz Krężelok AZS AWF Katowice bieg na 10 km techniką dowolną 2006 1
Weronika Przyczynek, Kornelia Marek, Małgorzata Kleszczyńska, Sylwia Jaśkowiec AZS AWF Katowice sztafeta 4 x 5 km 2006 1
Mariusz Hluchnik, Piotr Śliwka, Dawid Waluś, Janusz Krężelok AZS AWF Katowice sztafeta 4 x 10 km 2006 1
Sylwia Jaśkowiec AZS AWF Katowice bieg na 15 km 2006 1
Maciej Kreczmer AZS AWF Katowice bieg na 30 km 2006 1
Piotr Śliwka AZS AWF Katowice bieg na 50 km 2006 1
Michał Kałwa AZS AWF Katowice supergigant 2006 2
Sylwia Jaśkowiec AZS AWF Katowice sprint 2006 2
Maciej Kreczmer AZS AWF Katowice sprint 2006 2
Kornelia Marek AZS AWF Katowice bieg na 5 km 2006 2
Maciej Kreczmer AZS AWF Katowice bieg na 10 km techniką dowolną 2006 2
Kornelia Marek AZS AWF Katowice bieg na 15 km 2006 2
Kornelia Marek AZS AWF Katowice bieg na 50 km 2006 2
Kornelia Marek AZS AWF Katowice sprint 2006 3
Andrzej Michalak AZS AWF Katowice sprint 2006 3
Piotr Śliwka AZS AWF Katowice bieg na 30 km 2006 3
Krzysztof Styrczula, Tomisław Tajner, Marcin Bachleda, Tomasz Pochwała AZS AWF Katowice skoki drużynowo 2006 3
Justyna Kowalczyk AZS AWF Katowice sprint 2007 1
Justyna Kowalczyk AZS AWF Katowice bieg na 5 km 2007 1
Justyna Kowalczyk, Sylwia Jaśkowiec, Kornelia Marek, Aleksandra Prekurat AZS AWF Katowice sztafeta 4 x 5 km 2007 1
Sylwia Jaśkowiec AZS AWF Katowice bieg na 15 km 2007 1
Janusz Krężelok AZS AWF Katowice sprint 2007 1
Janusz Krężelok AZS AWF Katowice bieg na 10 km 2007 1
Mateusz Michałek AZS AWF Katowice bieg na 30 km 2007 1
Agnieszka Szymańczak AZS AWF Katowice bieg na 30 km 2007 1
Piotr Kocoń AZS AWF Katowice bieg na 42 km 2007 1
  AZS AWF Katowice sztafeta 4 x 10 km 2007 1
Sylwia Jaśkowiec AZS AWF Katowice sprint 2007 2
Sylwia Jaśkowiec AZS AWF Katowice bieg na 5 km 2007 2
Maciej Kreczmer AZS AWF Katowice sprint 2007 2
Maciej Kreczmer AZS AWF Katowice bieg na 10 km 2007 2
Dorota Dziadkowiec-Michoń AZS AWF Katowice bieg na 30 km 2007 2
Marcin Kreczmar AZS AWF Katowice bieg na 42 km 2007 2
Janusz Krężelok AZS AWF Katowice sztafeta 4 x 10 km 2007 2
Kornelia Marek AZS AWF Katowice sprint 2007 3
Kornelia Marek AZS AWF Katowice bieg na 5 km 2007 3
Krzysztof Styrczula, Tomisław Tajner, Marcin Bachleda, Mateusz Wantulok AZS AWF Katowice skoki drużynowo 2007 3
Weronika Przyczynek AZS AWF Katowice bieg na 30 km 2007 3
Andrzej Michałek AZS AWF Katowice bieg na 10 km 2007 3
Sylwia Jaśkowiec AZS AWF Katowice sprint 2008 1
Janusz Krężelok AZS AWF Katowice sprint 2008 1
Justyna Kowalczyk AZS AWF Katowice bieg na 15 km technika dowolną 2008 1
Mariusz Michałek AZS AWF Katowice bieg na 30 km technika dowolną 2008 1
Kornelia Marek, Agnieszka Szymańczak, Kinga Bieszczad, Justyna Kowalczyk AZS AWF Katowice sztafeta 4 x5 km 2008 1
Sylwia Jaśkowiec AZS AWF Katowice bieg na 15 km technika dowolną 2008 2
Janusz Krężelok AZS AWF Katowice bieg na 30 km technika dowolną 2008 2
Aleksandra Prekurat, Monika Napora, Weronika Kocoń, Sylwia Jaśkowiec AZS AWF Katowice sztafeta 4 x 5 km 2008 2
Piotr Kocoń, Piotr Śliwka, Mariusz Michałek, Janusz Krężelok AZS AWF Katowice sztafeta 4 x 10 km 2008 2
Kornelia Marek AZS AWF Katowice sprint 2008 3
Kornelia Marek AZS AWF Katowice bieg na 15 km technika dowolną 2008 3
Justyna Kowalczyk AZS AWF Katowice bieg na 15 km techniką klasyczną 2009 1
Justyna Kowalczyk, Agnieszka Szymańczyk, Aleksandra Prekurat, Kornelia Marek AZS AWF Katowice sztafeta 4 x 5 km 2009 1
Justyna Kowalczyk AZS AWF Katowice 30 km techniką dowolną 2009 1
Justyna Kowalczyk AZS AWF Katowice sprint na 1,2 km techniką klasyczną 2009 1
Janusz Krężelok AZS AWF Katowice sprint na 1,2 km techniką klasyczną 2009 1
Justyna Kowalczyk AZS AWF Katowice bieg na 5 km techniką dowolną 2009 1
Janusz Krężelok AZS AWF Katowice bieg na 10 km techniką dowolną 2009 2
Adam Cieślar AZS AWF Katowice kombinacja norweska 2009 2
Sylwia Jaśkowiec, Agata Marek, Kinga Bieszczad, Beata Szymańczak AZS AWF Katowice sztafeta 4 x 5 km 2009 2
Sylwia Jaśkowiec AZS AWF Katowice bieg na 15 km techniką klasyczną 2009 2
Janusz Krężelok AZS AWF Katowice bieg na 30 km techniką klasyczną 2009 2
Sylwia Jaśkowiec AZS AWF Katowice 30 km techniką dowolną 2009 2
Sylwia Jaśkowiec AZS AWF Katowice sprint na 1,2 km techniką klasyczną 2009 2
Sylwia Jaśkowiec AZS AWF Katowice bieg na 5 km techniką dowolną 2009 2
Adam Cieślar AZS-AWF Katowice kombinacja norweska – sprint 2009 3
Adam Broda AZS AWF Katowice Kombinacja norweska 2009 3
Mariusz Michałek AZS AWF Katowice bieg na 30 km techniką klasyczną 2009 3
Kornelia Marek AZS AWF Katowice bieg na 30 km techniką dowolną 2009 3
Kornelia Marek AZS AWF Katowice bieg na 5 km techniką dowolną 2009 3
Sylwia Jaśkowiec AZS AWF Katowice sprint 2010 1
Janusz Krężelok AZS AWF Katowice sprint 2010 2
Sylwia Jaśkowiec AZS AWF Katowice kobiety - 5 km techniką klasyczną 2010 2
Mariusz Michałek AZS AWF Katowice 10 km technika dowolna 2010 3
Krzysztof Stec, Marcin Rzeszótko, Andrzej Nędza-Kubiniec, Marian Michałek AZS AWF Katowice sztafeta 4 x 10 km 2011 1
Justyna Kowalczyk AZS AWF Katowice bieg na 5 km techniką dowolną 2011 1
Justyna Kowalczyk AZS AWF Katowice bieg na 15 km technika dowolną 2011 1
Justyna Kowalczyk, Natalia Grzybiarz, Agnieszka Szymańczak, Justyna Modarska AZS AWF Katowice sztafeta 4 x 2,5 km 2011 1
Mariusz Michałek AZS AWF Katowice bieg na 10 km 2011 2
Mariusz Michałek AZS AWF Katowice bieg na 30 km 2011 2
Agnieszka Szymańczak AZS AWF Katowice sprint 2011 2
Michał Kałwa AZS AWF Katowice superkombinacja 2012 1
Aleksandra Kluś-Zamiedzowy AZS AWF Katowice slalom gigant 2012 1
Aleksandra Kluś-Zamiedzowy AZS AWF Katowice supergigant 2012 1
Aleksandra Kluś-Zamiedzowy AZS AWF Katowice superkombinacja 2012 1
Jakub Ilewicz AZS AWF Katowice supergigant 2012 1
Aleksandra Kluś-Zamiedzowy AZS AWF Katowice slalom specjalny 2012 2
Michał Kałwa AZS AWF Katowice slalom 2012 3
Wojciech Szczepanik AZS AWF Katowice supergigant 2012 3
Agnieszka Szymańczak AZS AWF Katowice sprint 2013 1
Agnieszka Szymańczak AZS AWF Katowice bieg na 5 km 2013 1
Beata Szyma     2013  

 

NATURFREUDE, Touristenverein N., Towarzystwo Turystyczne „Przyjaciele Przyrody”, utworzone przez działaczy niemieckiego ruchu socjaldemokratycznego (1912); spośród 5 grup terenowych (1933) jedna miała siedzibę w Katowicach; N. zajmowało się organizowaniem wycieczek turystycznych, szczególnie w Beskidy, gdzie posiadało schronisko na Błatni, wybudowane przy pomocy klasowych związków zawodowych, wchodziło w skład Bund Für Arbeiterbildung in Polen; w Katowicach prowadził działalność również polski odpowiednik tej organizacji: Towarzystwo Turystyczne ►Przyjaciele Przyrody.
A. Steuer: Ruch sportowy w województwie śląskim w latach 1922–1939, Opole 2008; E. Wieczorek: Szkice z dziejów turystyki. Katowice 2007.

NIKISZ 20, KS, zał. 1919 lub1920; od 1938 KS ►„Pułaski” Janów. Siedziba mieściła się przy ob. ul. B. Krawczyka. Prowadził sekcję piłki nożnej; w l. 1923–1924 budowano własne boisko. Funkcję sekretarza pełnił Franciszek Guzy, a aktywnym działaczem był Jan Engelman. Należał do ►Górnośląskiego Związku Piłki Nożnej i ►Śląskiego Okręgowego Związku Piłki Nożnej.
J. Tofilska: Katowice Nikiszowiec. Miejsce, ludzie, historia. Katowice 2007; „Siedem Groszy” 1934, nr 3.

NIKISZOWIEC 23, KS, działał w l. 1923–1927; prowadził tylko sekcję palanta. Założycielami byli: Głowicka i Zok, a aktywnymi członkami m.in. Wilhelm Leś i Wilhelm Labus. Klub, zrzeszony w okręgu katowickim ►Górnośląskiego Związku Lekkoatletycznego, uczestniczył w rozgrywkach o MP w palancie, w 1927 zajmując 3 m.
J. Tofilska: Katowice Nikiszowiec. Miejsce, ludzie, historia. Katowice 2007.

 


LEKSYKON STRUKTUR KATOWICKIEGO SPORTU I TURYSTYKI

WSTĘP

Leksykon Struktury katowickiego sportu i turystyki zawiera hasła dotyczące polskich, niemieckich i żydowskich organizacji kultury fizycznej działających w przeszłości i obecnie na terenie miasta Katowice (w jego współczesnych granicach). Hasła, ułożone alfabetycznie, poświęcone są między innymi: reprezentującym polski ruch gimnastyczny gniazdom Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół”, niemieckim i żydowskim organizacjom turnerskim, organizacjom kultury fizycznej związanym z działalnością socjaldemokracji niemieckiej i polskiej, polskim i niemieckim klubom sportowym, regionalnym bądź ogólnopolskim związkom sportowym, jeżeli miały siedzibę w Katowicach, sekcjom sportowym i turystycznym polskich i niemieckich i organizacji młodzieżowych oraz bractw strzeleckich, a także współcześnie funkcjonującym stowarzyszeniom, zrzeszeniom, organizacjom, sekcjom i klubom, które w swoich założeniach statutowych uwzględniają działalność na rzecz wychowania fizycznego, sportu i turystyki. Wśród haseł leksykonu nie mogło zabraknąć opisu obiektów sportowych, gdzie katowiczanie mogli podziwiać zmagania sportowców bądź uprawiać amatorsko wybrane dyscypliny.

Różnorodność opisywanych struktur organizacji sportowych i turystycznych sprawiła, że niemożliwe stało się ujednolicenie treści poszczególnych haseł. Chcąc jednak zawrzeć jak najwięcej informacji, starano się umieścić w każdym haśle takie informacje, jak: profil działania, data powstania, lata funkcjonowania, adres siedziby, działające sekcje, nazwiska wybitnych i zasłużonych sportowców, trenerów i działaczy, osiągnięcia medalowe (seniorów, juniorów i młodzieży) na najważniejszych imprezach sportowych, dorobek w poszczególnych dyscyplinach sportu.

Przy opracowaniu leksykonu korzystano z archiwaliów Archiwum Państwowego w Katowicach i jego oddziałów w Pszczynie i Gliwicach, Archiwum Miejskiego w Katowicach, Archiwum Kurii Archidiecezjalnej w Katowicach oraz zgromadzonych w Muzeum Historii Katowic, a także informacji zamieszczanych w prasie historycznej i współczesnej, okolicznościowych wydawnictwach jubileuszowych oraz literaturze naukowej i popularnonaukowej.

Antoni Steuer

autor koncepcji opracowania i treści haseł