U

 

ULICE ZAŁĘŻA

Lp.Nazwa ulicyLokalizacjaLp.Nazwa ulicyLokalizacja
1. 18 Sierpnia Załęże 35. Macieja Załęże
2. Anioła Franciszka Załęże 36. Mamoka Macieja Załęże
3. Badury Szymona Załęże 37. Marcina Załęże
4. Bardowskiego Piotra Osiedle Witosa 38. Mościckiego Ignacego Osiedle Witosa
5. Barlickiego Norberta Osiedle Witosa 39. Musialika Piotra Załęże
6. Bocheńskiego Feliksa Załęska Hałda 40. Narutowicza Gabriela Załęże
7. Bogusławskiego Wojciecha Załęże 41. Obroki Osiedle Witosa
8. Borysa Szymona Załęże 42. Okrężna Załęska Hałda
9. Bracka Załęże 43. Ondraszka Załęże
10. Brygadzistów Załęska Hałda 44. Ossowskiego Michała Osiedle Witosa
11. Chodnikowa Załęska Hałda 45. Piechy Józefa Załęże
12. Cholewy Jerzego Załęże 46. Pośpiecha Pawła ks. Załęże
13. Ciemały Józefa Załęże 47. Pokoju Załęże
14. Czoika Leopolda Załęże 48. Przekopowa Załęska Hałda
15. Dobrego Urobku Załęska Hałda 49. Przodowników Załęska Hałda
16. Dolna Załęska Hałda 50. Pukowca Józefa Załęże
17. Dudka Franciszka Załęże 51. Rataja Macieja Osiedle Witosa
18. Dulęby Henryka Osiedle Witosa 52. Skrzeka Józefa Załęże
19. Gliwicka Załęże 53. Sławka Walerego Osiedle Witosa
20. Gminna Załęże 54. Szewczenki Załęże
21. Grabskiego Władysława Osiedle Witosa 55. Ścianowa Załęska Hałda
22. Grządziela Jakuba Załęże 56. Ślusarska Załęże
23. Herberta św. plac Osiedle Witosa 57. Tokarska Załęże
24. Janasa Wincentego Załęże 58. Upadowa Załęska Hałda
25. Kempki Roberta Załęże 59. Wiśniowa Załęże
26. Klimczoka Załęże 60. Witosa Wincentego Osiedle Witosa
27. Kochłowicka Załęska Hałda 61. Wolnego Józefa Załęże
28. Koczeby Jana Załęże 62. Wolskiego Michała Załęże
29. Kolońska Osiedle Witosa 63. Wrębowa, Załęska Hałda
30. Kossutha Stanisława Osiedle Witosa 64. Wyplera Jana Załęże
31. Kupca Jana Załęże 65. Załęska Hałda Załęska Hałda
32. Kwiatkowskiego Eugeniusza Osiedle Witosa 66. Zamułkowa Załęże
33. Lelewela Joachima Załęże 67. Zarębskiego Juliusza Załęże
34. Lisa Załęże 68. Żelazna Załęże

 

ULRICH (Ulryk) zob. szyb ►Północny.

 


LEKSYKON ZAŁĘSKI

WSTĘP

Leksykon załęski ma charakter popularny, będzie zawierać minimum 1500 haseł ujmujących okres od czasów zamierzchłych do współczesności. Granice terytorialne powstającego dzieła wyznaczają granice historyczne Załęża, różniące się od współczesnych. Dlatego wśród haseł uwzględniono struktury administracji terenowej, w obrębie których funkcjonowała miejscowość (dotyczące takich jednostek terytorialnych, jak: księstwo cieszyńskie, księstwo raciborskie, majorat mysłowicki, powiat bytomski i powiat katowicki), a także struktury administracji kościelnej (dekanaty), do których miejscowości należały.

W hasłach poruszono tematy: biograficzne, topograficzne, topograficzno-historyczne, historyczne, gospodarcze, wyznaniowe, kulturalno-oświatowe, omówiono zabytki i pomniki, struktury lecznictwa i kultury fizycznej, parę haseł poświęcono kulturze ludowej.

Notki biograficzne dotyczą wyłącznie osób nieżyjących, pochodzących z terenów historycznego Załęża, a także tam zamieszkałych bądź działających, rozsławiających je poza ich granicami, o ile o ich działalności zachowały się ślady w źródłach lub dostępnych opracowaniach. Było to jedyne kryterium, jakie zastosowano, stąd w leksykonie znalazły się osoby o różnych opcjach narodowych i różnych orientacjach politycznych (m.in. działacze lewicowi, przedstawiciele duchowieństwa, osoby konsekrowane, właściciele Załęża, działacze samorządowi, powstańcy śląscy, sportowcy, nauczyciele, przedstawiciele świata kultury, dyrektorzy zakładów pracy).

Ważną część leksykonu stanowią hasła topograficzne – zarówno z topografii urzędowej (dotyczą większości ulic Załęża i Załęskiej Hałdy, nazw osiedli i kolonii, miejsc historycznych), jak i z onomastyki ludowej. Pewna grupa haseł dotyczy wydarzeń historycznych, ich wpływu na dzieje Załęża (np. działalności Armii Radzieckiej w styczniu 1945, II wojny światowej, struktur ruchu oporu podczas okupacji, I wojny światowej, powstań śląskich, plebiscytu górnośląskiego, wojny trzydziestoletniej, wojen saskich, wielkiego kryzysu gospodarczego).

Duża grupa haseł dotyczy jednostek gospodarczych. W tej grupie znajdują się wszystkie kopalnie z szybami i polami górniczymi, huty, kuźnica i inne jednostki gospodarcze różnych branż. Pewna grupa haseł odnosi się do rzemiosła, usług i handlu – obejmuje opracowania dotyczące nazw branżowych (np. fryzjerstwo, kowalstwo, piekarstwo), rzemieślników wykonujących wybrane zawody (np. budowlańcy, piekarze, stolarze), a także niektórych hurtowni, sklepów i mających długoletnie tradycje restauracji. Nie pominięto również haseł związanych z rolnictwem (np. hodowla bydła, drobiu, koni, trzody oraz uprawa roślin użytkowych, ziemniaków i żyta).

Starając się uwzględnić wszystkie aspekty dziejów Załęża, opracowano też hasła związane z życiem parafialnym realizowanym w 3 istniejących kościołach (parafie, związki i stowarzyszenia kościelne, obiekty sakralne), edukacją przedszkolną, szkolną i pozaszkolną, lecznictwem (szpitale, ważniejsze przychodnie, apteki), kulturą fizyczną i turystyką (struktury i kluby sportowe).

Przy opracowaniu leksykonu korzystano z archiwaliów Archiwum Państwowego w Katowicach i jego oddziałów w Pszczynie i Gliwicach, Archiwum Miejskiego w Katowicach, Archiwum Kurii Archidiecezjalnej w Katowicach oraz zgromadzonych w Muzeum Historii Katowic, a także informacji zamieszczanych w prasie historycznej i współczesnej, okolicznościowych wydawnictwach jubileuszowych oraz literaturze naukowej i popularnonaukowej.

Antoni Steuer

autor koncepcji opracowania i treści haseł


 


wspolczesne-granice-zaleza

Współczesne granice Załęża